سئوالات نگارش سوم

مجموعه سؤالات انشا-   نگارش  پایه ی سوم  راهنمایی
 الف)  درستی یا نادرستی عبارات زیر را مشخص کنید .
1) مواعظ واندرزها در شعر گاه به شیوه ی مستقیم در قالب داستان و حکایت بیان شده اند .   
2)    در نقد ادبی باید فقط  به عیب ها و کاستی ها ی یک اثر ادبی توجّه کرد .           
3)  هدف از شعر تعلیمی رسیدن به سعادت و زندگی بهتر است .    4) فابل داستانی است که حیوانات رفتار، گفتار و شخصیّت انسانی ندارند .                      
5) یکی از خصوصیّات متن جذّاب آغاز نیکوی آن است  .     6) رعایت فاصله ( حاشیه گذاری ) در دو طرف انشا به زیبایی متن کمک می کند .           
7) در نگارش انشا انتخاب نام و عنوان زیبا و کوتاه و متناسب باید مورد توجّه باشد .   
8)  در نقد ادبی بایدفقط  به عیب ها و کاستی ها ی یک اثر ادبی توجّه کرد .           
9) در داستان كوتاه فضا و مكان و زمان محدود است .        10)  ادبيّات پايداري بخشي از ادبيّات حماسي به شمار مي آيد  .                      
11) بهره گيري از تضمين متناسب با موضوع و محتواي نوشته بر تأثير و ارزش آن مي افزايد . 
 12) متن انشا نمي تواند گزارشي از شنيده ها و ديده ها  باشد.        13) انشاي خوب آن است كه گويا، رَسا و زيبا باشد.                                                
 14) متن انشا نمي تواند نقد رفتار ، گفتار ، نوشتار و آثار خود و ديگران باشد.         
15 ) در نگارش انشا انتخاب نام و عنوان زیبا و کوتاه و متناسب باید مورد توجّه باشد .   
ب) گزینه درست را انتخاب نمایید .
   در عبارات وابیات داده شده کدام آرایه ادبی به کار رفته است ؟
16- هرچه در دل فرود آید ،  در دیده نکو نماید      الف )  کنایه            ب)  سجع                ج)  تشخیص       د)   تشبیه 
17- در عبارات وابیات داده شده کدام آرایه ادبی به کار رفته است ؟
   به کتاب هایی که درآن ها زندگی ، آثار و احوال و سخنان بزرگان در آن مطرح می شود، می گویند .
      الف)   اتوبیوگرافی   ب)  بیوگرافی           ج)  تذکره          د)  تاریخ نگاری
18-  هرگاه شاعر و نویسنده به نام شاعر یا نویسنده ای که از او مصراع یا بیت یا سخنی آورده اشاره کند به آن آرایه ..... می گویند.    
   الف)  تضمین پنهان       ب)  تضمین آشکار     ج)  تلمیح          د) ترکیب
    19-  کدام گزینه از ویژگی های رمان نیست ؟
  الف)  شرح مفصّل حوادث   ب) فضا ومکان و زمان محدود   ج)   طولانی بودن داستان    د)  فراوانی شخصیّت  
20-  کدام گزینه به شکل مونولوگ نوشته نمی شود     الف)  مناجات   ب)  نیایش         ج)   نمایش نامه    د)  مرثیه 
21- كدام گزينه بخشي از ادبيات حماسي به شمار مي آيد
 ؟الف) ادبيّات پايدا        ب) ادبيّات نمايشي     پ) ادبيّات عرفان      ت)ادبيّات تعليمي
22- كدام گزينه معمولاً به شكل مونولوگ نوشته نمي شود ؟   الف) مرثيه           ب ) نمايش نامه          پ) نيايش         ت )مناجات
23- كدام جمله براي غني تر شدن انشا مناسب نيست ؟        الف) به كار بردن حكايت هاي كوتاه اخلاقي          
  ب) استفاده از نكته هاي حكمت آميز        پ)  استفاده از اشعار مناسب              ت) شرح و تفضيل متن انشا
24- در بيت «چشمه ساردشت بامن آشناست/ كوه ودشت وگلّه بامن هم صداست» كدام آرايه ادبي وجودندارد؟
الف) مراعات نظير و تشخیص        ب) تشبیه         پ)  تشخیص        ت)مراعات نظیر
25 -درترجمه تحت اللفظي ،مترجم...  ؟       الف) كلمات را به صورت جداگانه معني مي نمايد وبه همان صورت مي نويسد.
ب) نويسنده اغلب به فكرمرتب كردن جمله از نظر دستوري است.
  پ) مترجم ترجمه جمله را مطابق با زباني كه به آن ترجمه مي شود مي آورد.
ت) ترجمه تحت اللفظي مختص به زبان عربي است.
26- كدام يك ازجمله هاي زير نسبت به ساير جمله ها از زيبايي ادبي كمتري برخوردار است؟
الف) كودكان مي انگارند كه فرصتي پايان ناپذير براي زيستن دارند                . ب)رودخانه ماند و نظاره كرد.
پ)خرّمشهر شقايقي خون رنگ است كه داغ جنگ بر سينه دارد.                         ت)يك روز ناگهان از آسمان آتش باريد.
27- آرايه ي به كار رفته در كدام گزينه غلط است؟
الف)آفريدي رايگان، بيامرز رايگان، كه تو خدايي نه بازرگان . ( واج آرايي)            ب)شطّ خرمشهر كف مي زد.  (ايهام)
پ )تكه يخ ها به گريه افتادند. (تشخيص)                                   ت)سَرو چمان من چرا ميل چمن نمي كند.(جناس)
28-  كدام يك از زيبايي هاي ادبي ديده مي شود؟ «  برکمانش تیر آرش را نمی دیدند »
   الف) تلمیح        ب )تضاد        پ) تکرار         ت)تشخیص
29- كدام گزينه در مورد انشا نويسي غلط است؟الف) بهره گيري از شبكه معنايي بر زيبايي متن مي افزايد.          
  ب) تكرار كلمه يا عبارت هميشه به زيبايي انشا مي افزايد
.پ) انشا را مي توان به شيوه داستان نوشت     ت) انشاي زيبا آغاز و پاياني دارد.
30- مطالعه آثار ادبي بزرگان ايران و جهان…   بسيار ضروري است.
 الف) تقويت نويسندگي   ب) تقويت خواندن  پ)تقويت ديدن  ت) تقويت گوش سپردن
31- در بيت« تا لحظه هاي پيش دلم گور سرد بود // اينك به يمن ياد شما جان گرفته است»  آرايه ...... ديده مي شود؟
الف) تشبیه       ب) تضمین       پ) جناس        ت) تلمیح
32- انشاي زيبا آن است كه آغاز و پاياني دارد و ميان بخش هاي آن  ...... ديده مي شود
.الف) هماهنگي   ب ) پيراستگي    پ) همانندي  ت)گُسَستگي
33- نحوه ي بيان ، توصيف حالات و رنگ، ويژگي هاي دقيق را ......... مي نامند.
الف) انسجام متن    ب) بازسازي رويدادها      پ) فضا سازي      ت)تشبیه
34- اگر يك اثر ادبي را بررسي، نقد و تحليل كنيم به اين عمل .........  مي گويند
.الف)  انسجام متن       ب)  تناسب        پ) نقد ادبی    ت) تضمین
35- در بيت كدام آرايه ادبي ديده مي شود.     « عقل حيران شود از خوشه ي زرين عِنَب // فهم عاجز شود از حُقّه ي ياقوت انار »
   الف)  تضاد      ب) تضمین          پ) تشبیه            ت) تلمیح
36- کدام گزینه به صورت مونولوگ نوشته نمی شود ؟     
   الف ) مناجات          ب) نیایش              ج) نمایش نامه           د) مرثیه
37- کدام جمله برای غنی تر شدن انشا مناسب نیست؟            الف )  استفاده از نکته های حکمت آمیز           
   ب)    به کاربردن حکایت های کوتاه      ج)   شرح وتفصیل متن انشا         د)    استفاده از اشعار مناسب   
38- کدام گزینه بخشی از ادبیّات حماسی به شمار می آید ؟
الف)   ادبیّات تعلیمی  ب)   ادبیّات عرفانی        ج)   ادبیّات نمایشی  د)  ادبیّات پایداری             
39- درکدام گزینه شبکه معنایی دیده می شود ؟                    الف)  فداکاری ، شجاعت ، جانبازی ، شیراز ، شعر     
   ب)   زمستان  ، آدم برفی ،  بخاری ،  سرما        ج)  مدرسه ، علم ، ورزش ، دنیا  ، آب
       د)  پرنده ،  بلبل ، پرواز ، آفتاب ، پرچم   
40- در كدام گزينه كمتر از زبان ادبي استفاده شده است.؟   الف) متاع جواني به بازار نيست   
       ب)  جواني گه كار و شايستگي است      پ)چو در هست حاجت به ديوار نيست
         ت) كوچه هاي خراسان تو را مي شناسند.
41- كدام گزينه از ويژگي هاي داستان كوتاه نمي باشد؟           الف ) تنوّع و فراواني شخصيّت ها                 
   ب)  شخصيّت هاي داستان اندك است                 پ ) داستان كوتاه است              ت)  فضا و مكان و زمان محدود است
ج) جاهای خالی را باکلمات مناسب پر کنید .
42-کلمات « گویا ، حماسی ، نتیجه گیری ، داستانک ، رمان » را در  جای مناسب خود قرار دهید . توجه کنید یک کلمه اضافه است .
 الف)    در داستان های گذشته رسم بر آن بوده که شاعر یا نویسنده به  ...... می پرداخته است  .
   ب)  انشای خوب آن است که  ....... ،  رسا و زیبا باشد          ج)  شخصیت ها در  ........ دارای تنوع و فراوانی می باشند  .
   د)   به گونه ای از سروده ها که دارای آهنگ شکوهمند و استوار با صلابت هستند ؛  شعر  ........  می گویند .
     43- درجا های خالی کلمات مناسب بنویسید .               الف)  به پیوستگی و یک پارچگی در متن  .........  می گویند .
    ب) در روزگار ما بیش تر داستان ها به ........ است .
   44-مفهوم بیت « دل شود گر به علم بیننده // راه جوید به آفریننده » را به نثر ساده و روان امروزی برگردانید.
45-در جاي خالي كلمات مناسب بنويسيد.     الف) شبكه معنايي گسترده تراز   .........  است.
  ب) انشا را مي توان به شيوه ي  ........  نوشت .  
   پ) قالبي از داستان نويسي كه حيوانات شخصيت هاي اصلي آن هستند  .........   مي گويند.
  ت) ارزش انشا به تفصيل و بلندي آن نيست ، انشاي خوب آن است كه  ...........  و جذاب باشد .
46-جاهاي خالي را با كلمات مناسب پر كنيد    .
الف)  متن انشا مي تواند نقد رفتار گفتار ......... و آثار خود يا ديگران باشد. 
    ب)  گفت و گوي نويسنده با ديگران را ....... مي گويند.
47- جاي خالي را كلمه مناسب بنويسيد.       1-    به داستان هاي حيوانات ...........  مي گويند.
   2 -  به كتاب هايي كه شرح حال بزرگان علم و ادب در آن آمده باشد ...........  مي گويند.
48- جاهای خالی را باکلمات مناسب پر کنید .                 الف)   شبکه معنایی گسترده تر از ........ است .
 ب)  به  قالبی از داستان نویسی که حیوانات شخصیّت اصلی آن هستند ....... می گویند .               
  ج)  به لطیفه ها وحکایت های بسیار کوتاه که گاه درچند سطر خلاصه می شوند ...... می گویند .
  د)  هر گاه بخواهیم منظور خود را زیباتر و دلنشین تر بیان کنیم از  ......... بهره می گیریم .
49- ین کلمات را در جای مناسب  قرار دهید.  ( یک کلمه اضافه است )( ديالوگ ، فضا سازي ، زنجيره معنايي ، مونولوگ ، نويسندگي)
 1 - هرگاه بخواهيم منظور خود را زيباتر و دلنشين تر، بيان كنيم از  ........... بهره مي گيريم.
  2 - گفتگوي نويسنده با ديگران را   ......... مي گويند.
3 -  مطالعه ي آثار ادبي ايران و جهان، براي تقويت  ............  بسيار ضروري است.
  4 - به هم نشيني و ارتباط واژه ها و مجموعه ها با هم ديگر كه چندين حلقه را هم پيوند مي دهند ......................  مي گويند.
50- تعاريف نوشته شده با كدام گزينه های داخل کمانک مطابقت دارد      . (  ادبیّات پایداری ، ادبیّات تعلیمی  ، تذکره )
  1 - نوشتن شرح حال بزرگان علم و ادب  ................ 2 - توصيف مقاومت، دلاوري و شجاعت مردم در مقابل هجوم بيگانگان  ......
51-  واژه های «  شبكه معنايي، تفصيل و بلندي ، نمايش نامه ، اصلاح متن ، هماهنگي و انسجام» در جای خالی قراردهید .
   الف)يكي از راه هاي معرّفي شخصيّت ها و نوشتن درباره آن ها استفاده از قالب .........  و داستان است .
   ب) ارزش يك انشا به ....... آن نيست.            
 پ) انشاي زيبا ، آغاز و پاياني دارد و ميان بخش هاي .......... ديده مي شود.
   ت)بهره گيري از .......... متناسب با موضوع انشا ، بر زيبايي متن مي افزايد.
 52- بیت :  « میان گریه می خندم که چون شمع اندراین مجلس //  زبان آتشینم هست ، لیکن درنمی گیرد »را بازنویسی کنید .
53- کدام واژه ها را در کنار هم قراردهید  یک شبکه معنایی تشکیل می دهد .    (
  سوختن  ، ایستگاه ،  شمع  ، ستاره  ، خاکستر ،  کاوش ،  آتش   ، سفر )
54-از نظر شما ویژگی  مشترک دوست و آیینه چیست ؟ در یک بند ( چهار جمله مرتبط به هم ) بنویسید .
55-دو ویژگی مهم نثر کهن فارسی را بنویسید .
56- جمله ی :  « من از شوق دیدن مادرم گریستم » را به گونه ای  فضا سازی نمایید که صحنه ای جدید خلق و باز آفرینی شود .
( حداقل در چهار جمله )     
57- در بیت «  خون میان سنگر آزادگان جوشید / مثل یک موج خروشان شد » چهار رکن تشبیه را مشخص نمایید .
58- متن زیر را خوانده و نشانه ها ی (  «  »   ،   .    .....   -   ؟   !   :   )  در جای مناسب خود قرار دهید .
  باغبان پیر و پاک دل گفت  دیگران نشاندند ما خوردیم  اکنون ما بنشانیم تا دیگران خورند
59 - فضا سازی چه تأثیری بر نوشته می گذارد؟
60- برای واژه « نماز» یک شبکه معنایی نوشته و آن ها را در یک عبارت سه جمله ایی به کارببرید .
61- در شش جمله مرتبط به هم یک طنز بنویسید که قهرمان آن یک حیوان باشد .   
62-با واژه هاي زير جمله بسازيد .  الف)  آبشخور ( جمله ی پرسشی )               ب) اقتدار ( جمله ی طنز آمیز)
63- آرايه هاي ادبي جمله هاي زير را مشخص كنيد .
الف) جواني ات را پيش از فرا رسيدن پيري و تندرستي ات را پيش از بيماري غنيمت شمار .
  ب) پيام پيامبر (ص) گنجينه اي است كه انسان بدان نياز مند است.
64- از زبان بلبل كه بر شاخسار با خداي خود راز و نياز مي كند چهار جمله مرتبط به هم بنويسيد.
65- واژه ي  « سر آمد » را در دو جمله به گونه اي به كار ببريد كه در هر جمله معنا و مفهومي متفاوت داشته باشد.
الف)  سر آمد : به پايان رسيد                     ب)  سر آمد : بر گزيده
66- يك نمونه  گفت و گوي دروني  بنويسيد و اين واژه ها را در آن به كار ببريد .            زنگ ادبيّات ، معلّم ، دفتر انشا
67- باتوجّه به ابيات زيرکه از سعدي می باشد،   به پرسش ها پاسخ دهيد .
مرا خود نباشد زبان آوري  /  چنين گفت در مدح شَه  عنصري     « چو از راستي بگذري خم بُوَد  /   چه مردي بُوَد كز زني كم بُوُد»
الف)  نوع تضمين را مشخص كنيد.    .......             ب) دو واژه ي متضاد را بنويسيد . .............
68- جملات زير را به فارسي امروزي بيان كنيد .
الف)  عمر در پرستش خداي تعالي خرج كن .           ب) تمام زيركي را عاقبت شناسي نام نِه .
69- مهم ترین اهداف نقد را بنویسید .
70- در بيت نوشته شده كدام آرايه ادبي ديده مي شود؟
در سينه ام دوباره غمي جان گرفته است / امشب دلم به ياد شهيدان گرفته است   (   ........  )
71- مفهوم بيت « كم گوي و به جز مصلحت خويش مگوي // چيزي كه نپرسند تو از پيش مگوي»  را در سه جمله مرتبط به هم بنویسید .
72- عبارت نا تمام را كامل كرده و سپس تا سه جمله مرتبط به هم كامل كنيد؟        با آغاز تعطيلات تابستاني ................
 73- معادل واژه هايي را كه زير آن خط كشيده شده ، بنويسيد.
پيام پيامبر (ص)گنجينه و آبشخوري است كه انسانيّت ، همواره براي تازگي و شكوفايي و شكوهمندي خود ، بدان نيازمند است.
74- ويژگي يك انشاي خوب كدام است؟ ( سه مورد)
75- درکتاب هایی که به « تذکره » معروفند کدام مطالبی مطرح می شود ؟
76- نقد ادبی چیست ؟
77- با هريك از تركيب هاي زير بك جمله ي زيباي ادبي بنويسيد.               الف) پاكي روح           ب)هم نشين نيك 
78- تشبيهي بنويسيد كه يك طرف آن «سنگ» باشد و اركان آن را مشخص كنيد.
79- عبارت ناتمام داده شده را تا سه جمله مرتبط به هم كامل كنيد.               بهترين آرزويم اين است كه ...
80- در بيت « سعديا راست روان گوي سعادت بردند»  يك تخلّص و يك تشبيه بيابيد و بنويسيد.
81- عبارت ناتمام را تا چهار جمله مرتبط به هم ادامه دهيد.              براي بالندگي و رشد كشور بايد ...
88- نوع جمله هاي زير را از لحاظ ادبي و زباني بودن مشخص نماييد.
 1 - من شب ها ؛ به آسمان و ستارگان نقره فام و ماه سيمگون را كه درخششي خيره كننده دارند؛ مي نگرم.
  2 - دانشمند بسيار مي خواند و مشتاقانه مي پرسد.
82- معادل فارسي واژه هاي داده شده را بنويسيد.    1-  طرّار  ...            2-  علی الصّباح .....
83- دو ويژگي رمان يا داستان هاي بلند را نام ببريد .
84- چهار جمله به شيوه ي پرورش متن درباره خليج فارس بنويسيد.
85- شبكه معنايي بيت « ابرو باد و مَه و خورشيد و فلك در كارند // تا تو ناني به كف آري و به غفلت نخوري» را  مشخّص كنيد .
86- با استفاده از آرايه تشخيص گفتگويي خيالي بين باران و زمين بنويسيد.  ( شش جمله )
 87- یک بند طنز آمیز بنویسید که قهرمان آن حیوانات باشد .
88- متن«  باران رحمت بي حسابش همه را رسيده و خوان نعمت بي دريغش همه جا كشيده»  را به نثر ساده و روان امروزي متن برگردانيد.
 89- برای واژه ی « زمین » يك شبكه معنايي بنويسيد و بعد آن ها را در چهار جمله مرتبط به هم به کار ببرید ( دریک بند )
90- يك مونولوگ در حدّ چهار جمله مرتبط به هم با موضوع « شركت در يك مسابقه » بنويسيد.
91- با واژه ی « پوزخند » یک جمله ی طنز آمیز بنویسید .
92- مترادف واژه و عباراتي را كه زير آن خط كشيده شده ، بنويسيد.
الف)  هركه بر معصيت مُصِر بود از خداي نترسد.         ب) در مُحاوره اي كه به حضور او ميان دو كس رود خوض ننمايد.
93- دو ويژگي از ويژگي هاي شعر حماسي چيست؟
94- به گفتگوی درونی نویسنده باخویش ..  می گویند .      مونولوگ 
   102- گفتار یک نفره ای که می تواند مخاطب داشته باشد یا نداشته باشد .  = مونولوگ
95- اکثر نیایش ها و مناجات و مرثیه ها  از این نوع هستند . = مونولوگ
96- گفتگوی بین افراد و با دیگران را .......................... می گویند.  = دیالوگ
97- از مونولوگ و دیالوگ در ........... ،  .......... و ........... بسیار استفاده می کنند . =  داستان ها - نمایش نامه ها-  فیلم نامه ها
98- کلمات زیر را بااستفاده از صفت های مناسب گسترش دهید .
 فصل  = پربرکت - سرسبز **  میلاد = خوش یمن- نورانی   **  پرسش = سخت – آسان  **  رویش = سبز – امید بخش – شادی آور                
 کوچه = تنگ ، تاریک  **  خراسان   = بزرگ ،  صفا بخش   **    بیابان =  خشک – بی آب وعلف     گلزار= زیبا – روح بخش
 99- شکل دوم کلمات زیر را بنویسید وبا هریک از آن ها جمله ای بسازید.   آشیانه =  آشیان – خانواده آشیان مهر ومحبّت است .
میهمان= مهمان – پارسال یک هفته  در مشهد مقدّس مهمان آقا امام رضا (ع) بودیم.
100- فابل چیست ؟ با توجه به کتاب
101- از مشهورترین فابل های ادبیّات فارسی سه نمونه نام ببرید. کلیله و دمنه – مرزبان نامه- منطق الطیر
 102- مواعظ یا شعرهای حکمی چیست ؟
103- هدف از ،................   رسیدن به سعادت و زندگی بهتر است = شعر تعلیمی
104- مواعظ و اندرز ها گاه به شیوه ی غیر مستقیم درقالب داستان ها و حکایت ها به خصوص در مثنوی ها و گاه به صورت مستقیم در قطعه ، قصیده و غزل بیان شده اند .
 105- متن انشا می تواند گزارشی از ......... ،......، ...........  مطالعات یا حاصل گردش علمی ودقّت در طبیعت باشد . ( شنیده ها – دیده ها )
106- ................بررسی میزان درستی یا نادرستی چیزی است .  = نقد
107- یک متن جذّاب  باید دارای سه ویژگی باشد.             1- آغاز نیکو       2-  پیوستگی و انسجام محتوا       3- پایان بندی مناسب
108- بیت زیر را با رعایت انسجام در یک بند توصیف کنید . 
  « دیدار یار غایب دانی چه ذوق دارد ؟                   ابری که در بیابان بر تشنه ای ببارد
109- انشای زیبا ............ و........... دارد و میان بخش های آن هماهنگی ..... دیده می شود .  آغاز  -  پایانی – انسجام
110- در روزگار ما بیش تر داستان ها  به ........ است .        نثر
 111- ادبیّات پایداری بخشی از ادبیّات حماسی به شمار می آید.  
112- انواع نثر را نام ببرید.روزنامه ای – داستانی – نمایشنامه و فیلم نامه – سفرنامه – خاطره – گزارش
113- پیام بیت زیر را در یک بند توصیف کنید .« به اندازه ی بود باید نمود / خجالت نبرد آن که ننمود وبود»
114- ارزش یک انشا به تفصیل وبلندی آن نیست ،
 انشای خوب آن است که ........... و.......... و ......... باشد . گویا – رسا – زیبا
115-  در فیلم ها ......... و......... و...... به فضا سازی والقای بهتر صحنه ها و مفاهیم کمک می کند . رنگ – نور  موسیقی 
116- در تعزیه ، لباس اشقیا ............... و رنگ لباس اولیا .................  است .  سرخ  - سبز
117- موضوع تذکره اولیا چیست ؟  شرح احوال وگفتار تعدادی ازعارفان و پارسایان
118- یکی از راه های معرفی شخصیّت ها و نوشتن درباره ی آن ها ، استفاده از قالب ............. و .......... است .  نمایش نامه و داستان
119- معادل کلمه های زیر را بنویسید . اِلّا  =  جز        طرّار  = دزد          علی الصّباح = بامدادان
120 - هرگاه در انشا ، از زبان شخصیّت ها سخن می گوییم لازم است به موقعیّت  ........... ،........... ،  ............ ،  و نوع واژه ها توجّه کنیم .
121- پرورش وآفرینش زیبایی در متن از چه راه هایی امکان پذیراست .؟1- استفاده از توصیف – تخیّل – فضا سازی
  2-بهره گیری از عناصرادبی – مانند : تشبیه – تشخیص- شبکه معنایی 3- ارتباط و انسجام متن
  4-بهره گیری از آیات – روایات-  سخنان زیبا –  اشعار و امثال و حکم 
122- ویژگی داستان بلند ( رمان ) را نام ببرید . 1- شرح مفصّل حوادث زندگی شخصیّت ها  
       2- تنوّع فراوانی شخصیّت ها در داستا
3- طولانی بودن داستان         4-  تنوع فضا ، مکان و زمان
123- ویژگی های داستان کوتاه را بنویسید . 1- برش یا بخشی از زندگی و حوادث رابیان می کند. 
     2- شخصیّت ها ی داستان اندک هستند.
3-داستان کوتاه است.          4- فضا و مکان وزمان محدود است .
124- داستانک ها  شبیه حکایت ها و لطیفه ها بسیار کوتاه هستند .    الف- درست   ب- نادست
125- عبارت های زیر را به نثر روان برگردانید.
مادر حسنک زنی بود سخت جگر آور = مادر حسنک زنی بسیار شجاع بود.
ابلیس زهره ندارد گرد او گردد . شیطان جرئت ندارد اطراف و دور بَر او ( رابعه ) بیاید .
در بصره قحطی عظیمی پیدا شد وخواهران متفرق شدند .= در بصیره نایابی بزرگی به وجود آمد و خواهران از همدیگر جدا شدند.
بر وجهی که بر متقدّم طعن نکند.= به گونه ای که بر نفر قبلی که سخن  را آغاز کرده است بی احترامی نشود .
ازجای تهمت زده پرهیز کن .= از حضور در جایی که ممکن است به کسی تهمت بزنند  دوری کن .
مگر نیّت بدل کردی = مگرقصد خود را عوض کرده ای
راسو در من آویزد = راسو با من  درگیر شود/
مقرون به ابواب بلا و مشقت= نزدیک به انواع بلا و سختی ها
باران رحمت بی حسابش همه را رسیده وخوان نعمت بی دریغش همه جا کشید ه=
  رحمت و بخشش خداوند مانند بارانی بر همه جا پخش شده و سفره نعمت های او در سراسر دنیا  گسترده شده است . 
داعیه ای در باطن من پدیدآمد .= اراده وانگیزه ای در درون من به وجود آمد .
126- منظور از جمله ی « شهر در پناه شهدا است » یعنی چه؟
=  شهر را شهدا حفظ کرده اند و شهر بهخاطر وجود شهدا در امنیّت است .
127- یکی از راه های معرفی شخصیت ها و نوشتن درباره ی آن ها استفاده از قالب«  نمایش نامه»   و « داستان»  است .
128- منابع اطلاعاتی برای پژوهش به چند دسته تقسیم می شوند ؟
 1- منابع مکتوب 2- منابع غیرکتابخانه ای (  شنیداری – دیداری – رایانه ای )
129- فیش یا برگه چیست ؟
130- متن انشا می تواند گزارشی از شنیده ها ، دیده ها ، مطالعات یا حاصل گردش علمی ودقت در طبیعت باشد
 

 

مراحل نوشتن طرح درس

مراحل نوشتن طرح درس روزانه

مطالب آموزشی و علمی,آموزش نگارش طرح درس,

1- طرح درس به معلم کمک می کند تا پیش بینی های لازم را برای تهیه وسایل آموزشی و رسانه ها به عمل آورد.

2- داشتن طرح درس موجب می شود که معلم به تنظیم اوقات کلاس بپردازد و از ایجاد بی نظمی در کلاس جلوگیری کند.

3- طرح درس موجب می شود که معلم فعالیتهای ضروری آموزشی را به ترتیب و یکی پس از دیگری در مراحل و زمانهای مشخص و به شیوه های منطقی پیش ببرد و نتایج حاصل آن را برای تدریس در مراحل بعدی آموزش مورد استفاده قرار دهد.

4- با توجه به آنچه رفت، نقش و اهمیت طرح درس در بهبود امر یاددهی – یادگیری کاملاً مشهود و ضروری به نظر می رسد. لذا جزوه ی حاضر به منظور مطالعه و استفاده همکاران محترم جهت بهبود کیفیت آموزشی و ارتقای سطح یادگیری طراحی شده است.

مراحل نوشتن طرح درس روزانه:

به طور کلی برای تهیه یک طرح درس روزانه، مراحل و نکات زیر را به ترتیب دنبال می کنیم.

1- مشخصات کلی:

ابتدا باید نام درس، موضوع درس، مدت جلسهأ شماره طرح درس، نام مدرسه، تعداد دانش آموزان، کلاس و دوره تحصیلی، نام معلم و تاریخ را در بالای صفحه کاربرگ طرح درس نوشته شود.

2- مشخص کردن اهداف کلی، جزیی و رفتاری:

یک معلم آگاه هدفهای کلی و رفتاری موضوعی که قصد تدریس آنرا دارد مشخص می نماید.

1-2. هدفهای کلی: یک هدف کلی، یک عبارت واحد است که وضعیت فراگیر را پس از دریافت یک عمل آموزشی توصیف می کند . به عبارت دیگر هدفهای کلی آموزشی حاوی نتایجی هستند که معلم انتظار دارد، در اثر آموزشی که به دانش آموزان می دهد و فعالتیهایی از آنها برای یادگیری به عمل می آورند عاید آنان گردد. این قبیل اهداف مهم هستند و در معرض تعبیرهای گوناگون قرار می گیرند.

2-2. هدفهای جزیی: هدفهای کلی قابلیتهایی هستند که قرار است فراگیران پس از گذراندن مجموعه ای از تجارب یادگیری کسب کنندو چون این هدفها با واژه های کلی بیان می شوند معمولاً توضیح بیشتر ضروری است. این توضیح از طریق ارایه مجموعه ای از هدفهای جزیی انجام می پذیرد.

3-2. هدفهای رفتاری: پس از مشخص نمودن اهداف کلی و تجزیه آن به اهداف جزیی، اهداف رفتاری مطرح می گردد. هدفهای رفتاری عبارتند از اعمال، رفتارها ، حرکات وآثاری که قابل مشاهده کردن ، شنیدن ، لمس کردن و قابل سنجش باشند. این قبیل اهداف مشخص می سازند که دانش آموزان به هدفهای کلی رسیده اند. برای طرح هدفهای رفتاری رعایت چهار ویژگی و مخاطب، فعل رفتاری، شرایط و معیار و درجه، ضروری می باشد.

در ضمن برای تدوین اهداف در نظر داشتن سطوح مختلف حیطه های(شناختی، عاطفی و روانی- حرکتی) الزامی می باشد. توضیح آنکه دانشمندان تعلیم و تربیت هدفهای تربیتی را در سه حیطه تقسیم بندی کرده اند . تغییراتی که در اثر تعلیم و تربیت در ذهن ایجاد می شود  ماهیت آن دانش و معلومات است در " حیطه شناختی" قرار داده اند. آنچه که به ارزشها ، نگرشها و احساسات مربوط می شود در " حیطه عاطفی" و آنچه که با مهارتهای حرکتی ارتباط پیدا می کند در " حیطه روانی – حرکتی " جای داده اند.

3- وسایل آموزشی:

انتخاب رسانه های مناسب منجر به آموزش مؤثرتر خواهد شد. از یک رسانه آموزشی نمی توان در همه موقعیتهای آموزشی استفاده کرد. هر موقعیت آموزشی رسانه خاص خود را طلب می کند. بدون توجه به قابلیتهای رسانه های آموزشی در موقعیتهای مختلف، نمی توان از آنها استفاده مناسبی به عمل آورد.

برای شناسایی یک رسانه ی مناسب ، ابتدا باید به چند پرسش پاسخ داد. این پرسشها عبارتند از:

هدف از ایجاد ارتباط چیست؟ چه کسی می خواهد ارتباط برقرار کند و چه ویژگیهایی دارد؟ مخاطب ارتباط کیست؟ چه میزان پذیرش دارد؟ ویژگیهای او چیست؟ شرایط زمانی و مکانی برقراری ارتباط چیست؟ و برای انجام این کار چه امکاناتی وجود دارد؟

به طور کلی عوامل مؤثر در انتخاب رسانه ها عبارتند از: 1- نوع هدفهای آموزشی 2- ویژگیهای مخاطبان 3- روشهای فنون آموزشی 4- قابلیت رسانه برای انتقال پیام مورد نظر 5- جذابیت رسانه 6- کیفیت فنی هنری 7- عملی بودن و سهولت کاربرد 8- اقتصادی بودن.

4- روشهای تدریس: 

با پیشرفت علوم و فنون و پیچیده شدن جوامع بشری ، نیازهای فردی اجتماعی نیز پیچیده تر می شود و برای ارضای نیازهای پیچیده احتیاج به علوم و فنون پیچیده تر می باشد.

کسب علوم و فنون در سایه به کارگیری روشهای مفید و مؤثر ، جدیدو کارآمد در آموزش امکان پذیر است. به همین دلیل به منظور نیل به اهداف آموزشی تعیین شده بهره گیری از روشهای تدریس و الگوهای تدریس متناسب با هدفهای درس و نوع مطالب و بحث، نوع کلاس، تعداد دانش آموزان و غیره روشها و الگوهای خاص مورد استفاده قرار می گیرد.

5- قبل از شروع درس:

هر معلمی قبل از شروع درس باید از حضور دانش آموزان آگاهی حاصل کند، همچنین مطمئن شود که آنان از سلامت روحی و جسمی برای شروع درس آمادگی دارند، زیرا دانش آموزان باید در آغاز درس احساس آرامش نمایند و مشتاقانه منتظر یاد گرفتن درس جدید باشند، پیش از شروع درس جدید چنانچه از قبل تکلیفی برای دانش آموزان تعیین شده است مورد بازدید و بررسی قرار گیرد و برنامه های دیگر با صلاحدید معلم انجام می گیرد. ولی باید توجه داشت که کارهای قبل از شروع درس نباید زیاد طول بکشد زیرا طولانی شدن این مرحله از شور و شوق اولیه فراگیران می کاهد.

6- ارزشیابی تشخیصی:

پیش از آغاز درس جدید معلم باید رفتار ورودی دانش آموزان را مشخص سازد  دکترسیف معتقد است که : "رفتار ورودی بر آمادگی فرد برای یادگیری رفتاری تازه دلالت دارد. به سخن دیگر آنچه کسی قبلاً یادگیرفته است یا آنچه برای شروع به یادگیری مطلبی تازه می بایست یادگرفته باشد رفتار ورودی او نامیده می شود".

معلم قبل از شروع درس جدید باید اطمینان حاصل کند که دانش آموزان مطالب درس قبل ، به خصوص مطالبی که دانستن آنها برای درس جدید پیش نیاز محسوب می شود را می دانند. به همین دلیل به هر طریق که لازم می داند از پیش دانسته های دانش آموزان ارزشیابی به عمل می آورد. نوع ارزشیابی بستگی به نوع درس و هدفهای درسی می تواند از سئوال شفاهی تا آزمون کتبی متغیر باشد توجه به میزان اطلاعات قبلی دانش آموزان، از این بابت که سطح درس دادن براساس آن تنظیم شود، ضروری می باشد.

7- آماده سازی:

آماده سازی فعالیتی است که معلم از طریق آن سعی می کند ارتباط معنی دار بین تجربیات قبلی و انتظارات و نیازهای شاگردان با هدفهای آموزشی کلاس برقرار کند. معلم پیش از آنکه مطلب اصلی را به دانش آموزان ارایه دهد باید ذهن و حواس آنها را برای آموختن درس جدید جلب نماید. به طور کلی هدف از آماده سازی عبارت است از تمرکز بخشی حواس فراگیران، معرفی ضمنی غیرمستقیم موضوع درس به ایجاد علاقه و انگیزه و کنجکاوی در دانش آموزان برای یادگیری مطلب جدید.

معلمان مسئولان پدیدآوری موقعیتهایی هستند که در کارآموزان و دانش آموزان ایجاد انگیزه کنندو آنان باید موضوعات درس و سایر مواد آموزشی را به گونه ای آراسته و ترتیب دهند که نیازهای فراگیرندگان برآورده شود.

8- ارائه ی  درس:

این قسمت اساس طرح درس را تشکیل می دهد و باید به کاملترین وجه تنظیم گردد. درس جدید باید بر پایه دانسته ها و تجارب قبلی دانش آموزان طراحی و ارایه گردد، بطوریکه ارتباط منطقی درس جدید با مرحله آماده سازی حفظ گردد. مطالب ارایه شده باید دارای پیوستگی و نظم منطقی باشد معلم باید فعالیتهایی را که به روشها و فنون تدریس مربوط می شود در ارایه درس به اختصار مشخص نمایدو تنها نام بردن از عنوان کلی روشها و الگوهای تدریس کافی نیست بلکه لازم است نوع فعالیتهایی را که معلم می خواهد در جریان ارایه انجام دهد در این قسمت قید نماید.

9- فعالیتهای تکمیلی:

انتخاب روش برای انجام فعالیتهای تکمیلی به موضوع و هدف درس بستگی دارد. به عنوان مثال، اگر درسی که ارایه می شود به جمع بندی نیاز دارد معلم باید نوع آن را انتخاب کند، آیا جمع بندی را به طور شفاهی انجام می دهد و یا به صورتهای دیگر و غیره.

برخی از روشهای متداول برای انجام فعالیتهای تکمیلی عبارتند از: خلاصه نویسی روی تابلو(تخته سیاه)، یادداشت نکات درس توسط دانش آموزان، نمایش عروسکی و پوستر، ایفای نقش، سئوال شفاهی، مساله دادن – واحد کار(کارهای تحقیقی، پروژه ) و تکلیف شب.

چنانچه برای تکمیل درس تمرین لازم باشد باید نوع تمرین و چگونگی انجام آن در طرح درس مشخص گردد. مثلاً اگر قرار است دانش آموزان تمرینهای کتاب را انجام دهند، باید تمرینهای مورد نظر با ذکر صفحه در طرح درس قید گردد.

10- ارزشیابی تکوینی:

ارزشیابی تکوینی به معنای ارزشیابی در همه مراحل تهیه برنامه است. در سراسر فرایند تدوین برنامه باید انجام ارزیابی پرداخت و در هیچ شرایطی نباید ارزیابی را وانهاد.

پس از پایان یافتن تدریس ، معلم از نتیجه ی کار خود و میزان آموخته های دانش آموزان ارزشیابی به عمل می آورد. ارزشیابی تکوینی می تواند جزء فعالیتهای تکمیلی نیز به حساب آید مانند بازدید دفترهای تمرین به منظور رفع اشکالهای موجود ، جمع آوری پاسخ های دانش آموزان در مورد سئوال مطرح شده در کلاس ، ثبت اشتباهات دانش آموزان در دفتر جبرانی و دقت در رفتارهایی که نشانه علاقه مندی و یا عدم علاقه دانش آموزان نسبت به درس نیز می تواند در ارزشیابی تکوینی قرار گیرد.

تذکر: زمان بندی طرح درس نیز به تناسب و صلاحدید معلم و توانائی دانش آموزان بر حسب یک جلسه آموزشی بین بندهای 5 تا 10 یعنی قبل از شروع درس، ارزشیابی تشخیصی، آماده سازی، ارایه درس ، فعالیتهای تکمیلی و ارزشیابی تکوینی تقسیم می گردد.

 

ادبیات سوم

ادامه نوشته

نمونه سئوال ادبیات پایه سوم

ادامه نوشته